Dariusz Mojecki

radca prawny

Prowadzę własną Kancelarię w Krakowie. Od początku mojej kariery prowadziłem już kilkaset spraw, występowałem przed sądami rejonowymi, okręgowymi, apelacyjnymi, a także przed Sądem Najwyższym. Prowadziłem również sprawy w sądach polubownych...
[Więcej >>>]

Wnieś sprzeciw

Jesteś przedsiębiorcą. Kontrahent nie zapłacił w terminie. Albo zawarłeś umowę przewidującą długi, czasem kilkumiesięczny termin płatności. Wykonujesz swoją pracę, a potem czekasz, czekasz, czekasz… Sytuacja niestety zbyt częsta w biznesie. Jeśli trafiłeś na ten artykuł, to zapewne myślisz, aby złożyć pozew o odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych.

Pamiętaj więc, że możesz złożyć pozew w tzw. postępowaniu nakazowym, o którym pisałem już na blogu. Jakie to daje korzyści?

Pozew o odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych

Przede wszystkim dużo niższa jest opłata sądowa od pozwu. W przypadku pozwu w postępowaniu nakazowym opłata sądowa wynosi 1/4 normalnej opłaty. Przykładowo opłata od pozwu w sprawie o zapłatę 20 000 zł wyniosłaby 1 000 zł. Opłata w postępowaniu nakazowym wyniesie natomiast 250 zł.

Po drugie, jeśli sąd wyda nakaz zapłaty, to pozwany, aby złożyć zaskarżyć nakaz sam musi wnieść opłatę. Opłata ta wynosi 3/4 opłaty od pozwu.

Po trzecie, nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, nawet jeśli zostanie zaskarżony, daje możliwość uzyskania zabezpieczenia swojego roszczenia.

Pamiętaj też, że w tym samym trybie możesz dochodzić zapłaty wynagrodzenia za dostawę towaru lub wykonanie usługi w transakcji handlowej.

Ponadto nic nie stoi na przeszkodzie, abyś złożył pozew w postępowaniu zwykłym a nie nakazowym.

Rodzaje odsetek

Złożenie pozwu w postępowaniu nakazowym będzie możliwe w sytuacji, gdy dłużnikiem nie jest podmiot publiczny i odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych przysługują:

  1. gdy termin zapłaty określony w umowie przekracza 60 dni od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi (z wyjątkami),
  2. za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:
    • wierzyciel spełnił swoje świadczenie,
    • wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie.

Odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych przysługują również, gdy strony nie przewidziały w umowie terminu zapłaty. W takiej sytuacji wierzycielowi przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych po upływie 30 dni liczonych od dnia spełnienia przez niego świadczenia, do dnia zapłaty.

Pozew w postępowaniu nakazowym może również dotyczyć sytuacji, gdy dłużnikiem jest podmiot publiczny i odsetki przysługują:

  1. za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:
    • wierzyciel spełnił swoje świadczenie,
    • wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie,
  2. za okres po upływie 30 dni (60 dni gdy dłużnikiem jest podmiot leczniczy), jeśli termin zapłaty ustalony w umowie jest dłuższy niż 30 dni (60 dni gdy dłużnikiem jest podmiot leczniczy).

Pozew o odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych

Wymogi formalne pozwu, w tym pozwu w postępowaniu gospodarczym opisałem we wcześniejszym artykule.

W przypadku, gdy składasz pozew o odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych i chcesz, aby sąd rozpoznał go w postępowaniu nakazowym, w pozwie musisz zawrzeć odpowiedni wniosek.

Podstawą wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym są:

  1. umowa,
  2. dowód spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego (np. potwierdzenie dostawcy lub potwierdzenie wykonania usług),
  3. dowód doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku.

Jeśli wszystko się zgadza, sąd powinien wydać nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym. W nakazie zapłaty sąd nakazuje pozwanemu, by w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia nakazu zaspokoił roszczenie w całości wraz z kosztami albo wniósł zarzuty.

Jeśli pozwany nie wniesie zarzutów, nakaz się uprawomocni. A Ty będziesz mógł skierować sprawę do komornika.

Jeśli natomiast pozwany wniesie zarzuty, to sąd rozpozna sprawę co do zasady na rozprawie i po przeprowadzeniu dowodów wyda wyrok.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 505 975 749e-mail: info@kancelariamojecki.pl

Kilka dni temu pisałem o tym, czy koronawirus wstrzymuje terminy sądowe w sprawach cywilnych. 31 marca 2020 r. weszła w życie kolejna nowelizacja przepisów, która uregulowała kwestię terminów w postępowaniach sądowych. Z tym dniem koronawirus spowodował zawieszenie terminów sądowych i procesowych.

zawieszenie terminów sądowych

Zawieszenie terminów sądowych i procesowych

Bieg terminów procesowych i sądowych w:

1) postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych,

2) postępowaniach egzekucyjnych,

3) postępowaniach karnych,

4) postępowaniach karnych skarbowych,

5) postępowaniach w sprawach o wykroczenia,

6) postępowaniach administracyjnych,

7) postępowaniach i kontrolach prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa,

8) kontrolach celno-skarbowych,

9) postępowaniach w sprawach, o których mowa w art. 15f ust. 9 ustawy o grach hazardowych,

10) innych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustaw

nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na okres stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu koronawirusa.

Brak zawieszenia terminów sądowych i procesowych w sprawach pilnych

Ustawa zwiera przy tym wyjątki. Najważniejszy z nich dotyczy tego, że wstrzymanie rozpoczęcia i zawieszenie biegu terminów nie dotyczy spraw pilnych.

Sprawami pilnymi są sprawy:

1) w przedmiocie wniosków o zastosowanie, przedłużenie, zmianę i uchylenie tymczasowego aresztowania;

2) w których jest stosowane zatrzymanie;

3) w których orzeczono środek zabezpieczający;

4) przesłuchania świadka w postępowaniu przygotowawczym przez sąd na podstawie art. 185a-185c albo art. 316 § 3 Kodeksu postępowania karnego, gdy podejrzany jest zatrzymany;

5) w przedmiocie europejskiego nakazu aresztowania;

6) w przedmiocie zarządzenia przerwy w wykonaniu kary w systemie dozoru elektronicznego;

7) o zastosowanie i przedłużenie środka detencyjnego w postaci umieszczenia cudzoziemca w strzeżonym ośrodku, o zastosowanie lub przedłużenie wobec niego aresztu dla cudzoziemców;

8) w których wykonywana jest kara pozbawienia wolności albo inna kara lub środek przymusu skutkujący pozbawieniem wolności, jeżeli rozstrzygnięcie sądu dotyczy zwolnienia osoby pozbawionej wolności z zakładu karnego lub aresztu śledczego albo jest niezbędne do wykonania takiej kary lub środka przymusu w tym zakładzie lub areszcie;

9) o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką;

10) o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego;

11) dotyczące umieszczenia lub przedłużenia pobytu nieletniego w schronisku dla nieletnich;

12) dotyczące umieszczenia małoletniego cudzoziemca w placówce opiekuńczo-wychowawczej;

13) z zakresu postępowania wykonawczego w sprawach, o których mowa w pkt 8-12;

14) wniosków o ustanowienie kuratora w celu reprezentowania interesów małoletnich w postępowaniu przed sądem lub innym organem w sprawach pilnych;

15) o których mowa w ustawie z dnia 22 listopada 2013 r. o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób;

16) przesłuchania przez sąd osoby w trybie zabezpieczenia dowodu lub co do której zachodzi obawa, że nie będzie można jej przesłuchać na rozprawie;

17) sprawy, w przypadku których ustawa określa termin ich rozpatrzenia przez sąd administracyjny;

18) sprawy wniosków o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności.

Inne wyjątki

Zawieszenie nie dotyczy również terminów:

– w sprawach wyboru lub powołania organów, których kadencje są określone w Konstytucji,

– wyborów do organów jednostek samorządu terytorialnego,

– w sprawach wniosków i pytań prawnych do Trybunału Konstytucyjnego.

Zawieszenie nie dotyczy kontroli i postępowań wskazanych w dziale V rozdziale 3 oddziale 3 oraz dziale VI rozdziale 2 PZP.

Ponadto przepisów tych nie stosuje się do terminów związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.

Ponadto strona, uczestnik postępowania, kontrolowany i ich kontrahent oraz organ, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, są obowiązani, na żądanie organu, sądu lub podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w wyznaczonym przez nich terminie, do dokonania czynności określonej w tym żądaniu, jeżeli:

1) wymaga tego interes publiczny lub ważny interes strony albo kontrolowanego – w przypadkach, o których mowa powyżej w punktach 4 i 7- 9;

2) niepodjęcie czynności mogłoby spowodować niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzi lub zwierząt, poważną szkodę dla interesu społecznego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną – w przypadkach, o których mowa powyżej w punktach 1-3, 5, 6 i 10.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 505 975 749e-mail: info@kancelariamojecki.pl

Wezwanie do udzielenia informacji

Dariusz Mojecki01 kwietnia 2020Komentarze (0)

W jednym z poprzednich wpisów pisałem o nowym ułatwieniu dla poszkodowanych w sprawach z zakresu własności intelektualnej. A o tym, czym są sprawy z zakresu własności intelektualnej pisałem również na moim drugim blogu. A dzisiaj chciałbym napisać o kolejnym ułatwieniu dla poszkodowanych, jakim jest wezwanie do udzielenia informacji. Nowe przepisy wejdą w życie 1 lipca 2020 r.

Jak uzyskać informacje od sprawcy?

Jednym z problemów, z jakimi borykają się poszkodowani w sprawach z zakresu własności intelektualnej, jest trudność w udowodnieniu istotnych okoliczności. Wiąże się z tym również brak świadomości niektórych okoliczności.

wezwanie do udzielenia informacji

Przykładowo domyślasz się, że były pracownik podkrada Ci klientów, ale nie wiesz, komu sprzedał towar. Albo wiesz, że konkurent osiąga korzyści Twoim kosztem, ale nie wiesz, w jakiej wysokości. W konsekwencji nie wiesz, z jakim dokładnie żądaniem możesz wystąpić.

Niedługo będzie łatwiej.

Jakich informacji możesz żądać?

Będziesz mógł żądać udzielenia informacji o pochodzeniu i sieciach dystrybucji towarów lub usług. Wezwanie będzie możliwe, jeżeli będzie to niezbędne dla dochodzenia roszczenia.

Wezwanie dotyczy wyłącznie:

1) informacji o firmie, miejscu zamieszkania lub siedzibie i adresie producentów, wytwórców, dystrybutorów, dostawców oraz innych poprzednich posiadaczy, od których lub na rzecz których nastąpiło nabycie lub zbycie towarów, korzystanie z usług lub ich świadczenie, jak również przewidywanych hurtowników i detalistów tych towarów lub usług;

2) informacji o ilości wyprodukowanych, wytworzonych, wysłanych, otrzymanych lub zamówionych towarów lub świadczonych usług, jak również cenach otrzymanych w zamian za towary lub usługi;

3) w szczególnie uzasadnionych okolicznościach innych informacji, które są niezbędne do wykazania wysokości roszczenia.

Od kogo możesz żądać informacji?

Adresatem obowiązki będzie nie tylko sprawca. Żądać informacji będzie można również od osoby, która:

1) posiada w ilości świadczącej o faktycznym prowadzeniu działalności gospodarczej towary, przy których zaprojektowaniu, wytworzeniu lub wprowadzeniu do obrotu nastąpiło naruszenie prawa własności intelektualnej lub których cechy estetyczne lub funkcjonalne naruszają te prawa lub

2) dostarcza, w rozmiarze świadczącym o faktycznym prowadzeniu działalności gospodarczej, usługi osobie, która narusza prawa własności intelektualnej, lub

3) wykonuje w rozmiarze świadczącym o faktycznym prowadzeniu działalności gospodarczej usługi z naruszeniem prawa własności intelektualnej, lub

4) została przez osobę, o której mowa w pkt 1, 2 lub 3, wskazana jako wytwórca lub uczestnik procesu wprowadzenia do obrotu takich towarów, odbiorca takich usług lub podmiot, który je świadczy.

W przypadku banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej informacje obejmują wyłącznie:

1) imię i nazwisko lub firmę, miejsce zamieszkania lub siedzibę posiadacza rachunku bankowego lub członka spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej

2) kwotę i termin realizacji rozliczenia pieniężnego na rachunku dokonanego w związku z czynnościami naruszającymi prawa własności intelektualnej.

Wezwanie do udzielenia informacji

Jeżeli zobowiązany nie udzieli informacji dobrowolnie, to stosowny wniosek należy złożyć do sądu. W kolejnych wpisach będę zajmował się szerzej tym tematem. W szczególności opiszę tryb, w jakim będzie następowało wezwanie do udzielenia informacji.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 505 975 749e-mail: info@kancelariamojecki.pl

Mój klient dostał właśnie pozew. I dostał również informację, że sąd zobowiązał go do złożenia odpowiedzi na pozew w terminie 14 dni. W szczycie „sezonu koronawirusowego”. Jeśli czytasz ten artykuł, to zapewne jesteś w podobnej sytuacji i zastanawiasz się czy koronawirus wstrzymuje terminy sądowe.

Na dzień 25 marca 2020 r. nie ma gotowych rozwiązań dotyczących tej materii. Ponoć jakieś propozycje przygotowało Ministerstwo Sprawiedliwości, ale jeszcze nie ujrzały światła dziennego. Zanim zostaną uchwalone przez Sejm minie pewnie jeszcze trochę czasu. A terminy biegną.

Z tego artykułu dowiesz się, co robić, gdy w procesie cywilnym z powodu koronawirusa nie możesz wykonać określonych czynności w terminie.

czy koronawirus wstrzymuje terminy sądowe

Rodzaje terminów

Najpierw trochę suchej prawniczej teorii. Terminy w postępowaniu sądowym dzielimy na: ustawowe, sądowe, instrukcyjne, umowne.

Terminy instrukcyjne i umowne nie będą nas tu interesowały. Od razu je więc pominę.

Terminy ustawowe to te, które wynikają wprost z ustawy. Przykładowo terminami ustawowymi są:

  1. tygodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych pisma,
  2. dwutygodniowy termin do złożenia sprzeciwu lub zarzutów od nakazu zapłaty,
  3. dwutygodniowy termin do złożenia apelacji,
  4. trzymiesięczny termin na złożenie skargi o wznowienie postępowania.

Terminy sądowe to te, które zostały wyznaczone przez sąd. Terminami sądowymi są m.in. terminy na:

  1. złożenie odpowiedzi na pozew,
  2. usunięcie braków w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów,
  3. złożenie załącznika do protokołu rozprawy.

Koronawirus nie pozwala na wykonanie czynności w terminie

Ograniczenia związane z koronawirusem mogą w wielu aspektach wpłynąć na możliwość dochowania terminu w postępowaniu sądowym.

Przykładowo z powodu zamknięcia czytelni w sądzie nie można zapoznać się z aktami. Z powodu ograniczenia pracy poczty nie jest możliwe wysłanie przesyłki w terminie. Z powodu nieobecności pracowników nie można zebrać dowodów do sprawy.

W takiej sytuacji możesz:

  1. złożyć wniosek o przedłużenie terminu sądowego (ale nie ustawowego),
  2. złożyć wniosek o przywrócenie terminu ustawowego lub sądowego.

Wniosek o przedłużenie terminu sądowego musisz złożyć przed upływem tego terminu. Zgodnie z przepisem przewodniczący może z ważnej przyczyny przedłużyć lub skrócić termin sądowy na wniosek zgłoszony przed upływem terminu, nawet bez wysłuchania strony przeciwnej.

W swoim wniosku musisz więc wykazać, że zaszły „ważne przyczyny”.

Jeśli z kolei termin sądowy lub ustawowy już upłynął, to składasz wniosek o przywrócenie terminu.  Wniosek należy złożyć w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku powinieneś:

  1. uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek, w tym w szczególności to, że nie ponosisz winy w uchybieniu terminu,
  2. dokonać czynności procesowej, której termin minął.

Po upływie roku od uchybionego terminu jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w wypadkach wyjątkowych. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie pociąga za sobą ujemnych dla strony skutków procesowych.

Przesłanki obu wniosków są odmienne („ważne powody” przy przedłużaniu i brak winy przy przywracaniu). Ale obie mogą zaistnieć w obecnej sytuacji. Pamiętaj jednakże, iż nie wystarczy samo powołanie się na koronawirusa. Wniosek trzeba uzasadnić!

Czy koronawirus wstrzymuje terminy sądowe?

Póki co nie wstrzymuje. Przynajmniej na dzień 25 marca 2020 r. Ale to się może zaraz zmienić.

Nie oznacza to jednak, że nie przysługują żadne środki ochrony. Wśród nich są na pewno wniosek o przedłużenie terminu sądowego oraz wniosek o przywrócenie terminu ustawowego lub sądowego.

Przeczytaj też artykuł o wpływie koronawirusa na umowy.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 505 975 749e-mail: info@kancelariamojecki.pl

Koronawirus a siła wyższa

Dariusz Mojecki20 marca 2020Komentarze (0)

Biznes się kręcił. Zawarłeś kilka nowych umów. Kalendarz miałeś zapełniony na najbliższe miesiące. Gdy dzwonili nowi klienci, to mówiłeś im, że najbliższe wolne terminy masz w lecie. Ale pewnego dnia coś się zmieniło. Może nawet nie konkretnego dnia, bo problem narastał stopniowo.

Najpierw pracownicy zaczęli brać urlopy i zwolnienia lekarskie. Potem dostawca nie dowiózł materiałów. Wreszcie podwykonawcy stwierdzili, że wolą poddać się domowej kwarantannie.

Koronawirus.

koronawirus siła wyższa

A klienci nadal dzwonią. Tylko że teraz pytają, czy wykonasz zlecenie. Straszą odszkodowaniem, karami umownymi itp. A Ty nie masz czym pracować i nie ma kto dla Ciebie pracować. Sam też najchętniej zostałbyś w domu.

Co możesz zrobić?

I dlaczego piszę o tym na blogu poświęconym sprawom sądowym? Ponieważ uważam, że zdecydowanie lepiej jest zapobiegać. I zdecydowanie lepiej jest zażegnać konflikt na wcześniejszym etapie bez konieczności kierowania sprawy do sądu.

Czy koronawirus to siła wyższa?

Na szczęście przepisy dają pewne możliwości działania i uchronienia się przed skutkami niewykonania umów w czasach pandemii koronawirusa. W tym artykule skupię się na kilku podstawowych środkach ochrony.

Jedną z możliwości ochrony jest powołanie się na siłę wyższą.

Co do zasady niewykonanie umowy skutkuje obowiązkiem zapłaty drugiej stronie odszkodowania, „chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi”. Jedną z takich okoliczność wyłączających odpowiedzialność może być siła wyższa.

W niektórych umowach strony same definiują przypadki wiły wyższej i jej wpływ na wykonanie umowy. Wtedy w pierwszej kolejności należy przeanalizować umowę, bo może już tylko na tej podstawie da się ustalić, że koronawirus to siła wyższa skutkująca np. możliwością rozwiązania umowy bez jakiegokolwiek odszkodowania.

Ale nawet to, że siła wyższa nie została zdefiniowana w umowie, nie oznacza, że nie można się na nią powołać. Czym jest siła wyższa?

Przepisy Kodeksu cywilnego jej nie definiują. Można jednak przyjąć, że siła wyższa to zdarzenie:

  1. zewnętrzne,
  2. niemożliwe do przewidzenia,
  3. którego skutkom nie można zapobiec.

Pandemia koronawirusa może jak najbardziej spełniać te przesłanki. Może, ale nie zawsze będzie to miało wpływ na wykonanie umowy. Pamiętaj, że sama pandemia i związane z nią utrudnienia nie oznaczają, że automatycznie nie trzeba wykonywać umów, ani że w razie problemów „siła wyższa” wszystko załatwi.

Pamiętaj też, że nawet w przypadku pandemii powinieneś postarać się wykonać umowę. Dopiero jeśli pomimo dochowania należytej staranności nie będziesz mógł umowy wykonać z powodu pandemii, będziesz mógł powołać się na siłę wyższą.

Każdorazowo trzeba sprawdzić, czy niewykonanie umowy jest właśnie spowodowane siłą wyższą. Jeśli tak, to będzie się można uwolnić od odpowiedzialności odszkodowawczej.

Na identycznej zasadzie działa to w przypadku zwłoki w wykonaniu zobowiązania. „Zwłoka” jest bowiem opóźnieniem będącym następstwem okoliczności, za które dłużnik ponosi odpowiedzialność. Jeśli natomiast opóźnienie jest następstwem siły wyższej, to będzie można zwolnic się z odpowiedzialności za zwłokę.

Koronawirus, siła wyższa a obecnie zawierane umowy

Jak z pewnością zaważyłeś, przesłanką zaistnienia siły wyższej jest brak możliwości jej przewidzenia. Co zatem z umowami zawieranymi teraz? Pandemia jest faktem. Trudno mówić w takiej sytuacji o braku możliwości jej przewidzenia w najbliższej przyszłości.

Dlatego warto do umowy wprowadzić odpowiednie klauzule zabezpieczające, szczególnie w umowach B2B. Strony mogą uzgodnić, że pandemia i konkretne zdarzenia z nią związane mogą np. stanowić podstawę do rozwiązania umowy bądź odstąpienia od niej.

Koronawirus może uderzyć w obie strony umowy, więc obie strony powinny być zainteresowane wprowadzeniem do umowy odpowiednich postanowień.

Nadzwyczajna zmiana stosunków

Inną możliwość ochrony dają przepisy Kodeksu cywilnego odwołujące się do tzw. nadzwyczajnej zmiany stosunków. W przypadku tych jednakże przepisów niezbędna jest ingerencja sądu. Nie jest to więc rozwiązanie dające natychmiastowe efekty.

Zgodnie z przepisami jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy. Rozwiązując umowę sąd może w miarę potrzeby orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami określonymi w zdaniu poprzedzającym.

Obecnie nie ma pewnie branży, która nie odczuwałaby skutków koronawirusa. „Zmiana stosunków” oznacza, że sytuacja, w jakiej znalazły się strony jest inna niż w chwili zawierania umowy. Zmiana ta musi być „nadzwyczajna”.

Czy pandemia wpłynęła na stosunki gospodarcze? Z pewnością w wielu przypadkach.

Czy oznacza to, że zawsze się można na nią powołać i żądać zmiany bądź rozwiązania umowy na podstawie powyższego przepisu? Z pewnością nie. Podobnie jak w przypadku siły wyższej, nadzwyczajna zmiana stosunków nie wpływa automatycznie na zmianę umowy. Ta zmiana stosunków musi powodować trudności w wykonaniu umowy lub zagrożenie rażącą stratą. I dopiero wtedy można by się na nadzwyczajną zmianę stosunków powołać.

Jestem jednak przekonany, że w wielu wypadkach będzie to możliwe.

Specustawa

Na bieżąco są również wprowadzane przepisy mające łagodzić skutki pandemii.

Przykładowo w myśl jednej z pierwszych ustaw dotyczących tego tematu zarządzający lotniskiem, zarządzający dworcem kolejowym, przewoźnik lotniczy, kolejowy lub drogowy, nie ponoszą odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną w związku z uzasadnionymi działaniami władz publicznych mającymi na celu przeciwdziałanie pandemii, w szczególności za brak możliwości przewozu.

Powyższa regulacja dotyczy branży transportowej. Mam jednak nadzieję, że podobne przepisy zostaną wprowadzone również dla innych branż.

Porozumienie stron

Na koniec musisz pamiętać o podstawowej możliwości rozwiązania sytuacji – porozumieniu. Pandemia dotknęła nie tylko Ciebie, ale zapewne i Twojego kontrahenta. Z pewnością wie on, jaki wpływ koronawirus ma na biznes. Z pewnością warto w takiej sytuacji usiąść i porozmawiać. Może bowiem uda się dojść do porozumienia i tak zmienić umowę, aby była możliwa do wykonania dla obu stron. Nawet w czasach pandemii. Albo jak się pandemia zakończy.

Podsumowanie: koronawirus, siła wyższa i inne rozwiązania

Każda umowa i każdy przypadek niewykonania umowy powinien być rozpatrywany oddzielnie. Rozstrzygnięcie będzie zależało od okoliczności każdego konkretnego przypadku i od treści konkretnej umowy.

Z tego artykułu powinieneś zapamiętać, że przepisy prawa dają ochronę osobom, które z powodu pandemii nie mogły wykonać zobowiązania. Do środków ochrony należą m.in.:

  1. powołanie się na siłę wyższą,
  2. powołanie się na nadzwyczajną zmianę stosunków,
  3. porozumienie stron,
  4. szczególne przepisy wprowadzane teraz w związku z pandemią.

A jeśli te sposoby zawiodą, to możesz poczytać o tym, jak napisać sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu gospodarczym.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 505 975 749e-mail: info@kancelariamojecki.pl